هیچ­کس در دنیا نیست که ترس از چیزی را در خود نداشته باشد. اینکه کسی بگوید من از هیچ چیز نمی‌ترسم واقعیت ندارد. هرکسی در درون خودش احساس ترسی نسبت به چیزی را دارد. احساس ترس در هر کسی متفاوت است همه به یک اندازه در خود احساس ترس ندارند و همه از یک چیز نمی‌ترسند و هرکس ترس‌های خاص خود را در درونش احساس می‌کند. این ترس­‌ها می‌توانند کم یا زیاد باشند. ترس­‌ها وقتی بیش از اندازه شدند ممکن است فرد را با خطری جدی در رابطه با سلامتیش مواجه کنند.

ترس چیست

ترس یک احساس طبیعی و قدرتمند است که به علت ایجاد یا پیش بینی محرک مضر و خطرناک پیش می­‌آید و نوعی پاسخ ذاتی و درونی است که از هیجان نشأت می­‌گیرد. علت هیجان و نگرانی در ترس کاملن روشن است. البته ترس چیزی نیست که بتوان آنرا از بین برد، بلکه می­‌توان با تمرین و تلاش برای شکست دادن ترس­‌ها، به خود اعتماد بیشتری پیدا کنید.

تاریخچه مفهوم ترس

هزاران سال پیش، در یونان، مردم با ترس زندگی می­ کردند. آن­ها قادر به درک پدیده­‌های طبیعی نبودند که در زندگی روزمره آن­ها را احاطه کرده است، مانند طوفان­‌ها ، فصل­‌ها یا زایمان. به همین دلیل داستان­‌های مفصلی از خدایان و الهه­‌های ماورا­لطبیعه را اختراع کردند تا ترس­شان را آرام کند. زئوس پادشاه خدایان شد، مسئول آسمان، هوا، رعد و برق و همچنین قانون و نظم. پوزیدون خدای دریا شد. هادس، خدای مردگان و جهان زیرین؛ هرا، الهه ازدواج و زایمان؛ دمتر، الهه کشاورزی و برداشت محصول. و غیره یونانیان معتقد بودند که خدایان و الهه­‌ها از آن­ها در برابر آسیب محافظت می­‌کنند، از برداشت محصولات پر محصول اطمینان حاصل می­‌کنند و زندگی آن­ها را کمی آسان می­‌کنند.

به زودی یونانیان با ترس از خدایان شروع به زندگی کردند و فکر کردند که اگر خدایان را عصبانی کنند، خدایان از قدرت خود برای مجازات آن­ها استفاده می­‌کنند. یونانیان از طریق پیشکش، دعا، آیین­‌ها و اعیاد سعی در جلب رضایت خدایان داشتند. با گذشت زمان­، با تشویق فیلسوفان یونانی، یونانیان شروع به پرسیدن سوالات بیشتر در مورد دنیای خود کردند. با بحث و تفکر در مورد الگوهایی که مشاهده کردند و به طور طبیعی در محیط پیرامون‌شان اتفاق می­‌افتاد، ترس آن­ها از جهان و خدایان کاهش یافت.

ریشه کلمه فوبیا و مفهوم ترس

کلمه یونانی، فوبوس، که از آن فوبیا گرفته شده است، به معنی ترس است. فوبیا ترس یا بیزاری شدید از چیزی است. بسیاری از کلمات مورد استفاده برای توصیف ترس ما از زبان یونانی گرفته شده است.

انواع واکش­ها در مفهوم ترس

در مقابله با ترس دو نوع واکنش ایجاد می‌­شود:

• واکنش بیوشیمیایی
• واکنش احساسی

*واکنش بیوشیمیایی در مفهوم ترس: وقتی با تهدیدی روبرو می­‌شویم، بدن ما به روش­‌های خاصی پاسخ می­‌دهد. واکنش‌­های بدنی در برابر ترس شامل تعریق، افزایش ضربان قلب و میزان بالای آدرنالین است که ما را به شدت هوشیار می­‌کند این پاسخ فیزیکی به عنوان پاسخ “جنگ یا فرار” نیز شناخته می­‌شود ، بدن شما خود را برای ورود به جنگ یا فرار آماده می‌­کند. این واکنش بیوشیمیایی احتمالاً یک تحول تکاملی است. این یک پاسخ خودکار است که برای بقای ما حیاتی می­‌باشد.

*واکنش احساسی در مفهوم ترس: این واکنش بسیار شخصی است. احساس ترس در شرایط خاص می­‌تواند سرگرم کننده باشد، مانند وقتی که فیلم ‌های ترسناک تماشا می­‌کنید. برخی از افراد جویای آدرنالین هستند، در ورزش‌های شدید و سایر شرایط مهیج ترس­ آور رشد می‌­کنند. برخی دیگر نسبت به احساس ترس واکنش منفی نشان می­‌دهند و به هر قیمتی از موقعیت‌­های ترس آور اجتناب می­‌کنند. اگرچه واکنش فیزیکی یکسان است، اما ممکن است بسته به شخص، تجربه ترس مثبت یا منفی تلقی شود.

علائم ترس

ترس می‌تواند علائم و نشانه­‌هایی داشته باشد که در هنگام ترس در افراد بروز می­‌کند:

• درد قفسه­‌ی سینه
• لرز
• دهان خشک
• حالت تهوع
• ضربان قلب سریع
• تنگی نفس
• تعریق
• لرزیدن
• ناراحتی معده

درمان انواع ترس­ ها

امروزه روش‌­های بسیاری برای از بین بردن ترس وجود دارد و شخص می­‌تواند با انجام این درمان­‌ها ترس­‌های خود را از بین ببرد. البته از بین رفتن ترس­‌ها به این معنی نیست که شخص دیگر از چیزی نخواهد ترسید و فردی بدون ترس خواهد شد. از بین رفتن ترس­‌ها در هر فردی متفاوت است و برنامه، زمان و درمان متفاوتی دارد.

حساسیت­‌زدایی سیستماتیک: با حساسیت‌زدایی سیستماتیک، شما به تدریج از طریق سمت موقعیت‌های مواجهه با ترس‌ها هدایت می‌شوید. برای مثال، اگر از مارها می‌ترسید، ممکن است اولین جلسه را با درمانگر خود در مورد مارها صحبت کنید. به آرامی در جلسات بعدی، درمانگر شما را از طریق نگاه کردن به تصاویر مارها، بازی با مارهای اسباب‌بازی و در نهایت دست زدن به یک مار زنده هدایت می‌کند. این امر معمولا با یادگیری و استفاده از تکنیک‌های جدید مقابله برای مدیریت پاسخ ترس همراه است.

غرق شدن: غرق شدن نیز یک نوع تکنیک مواجهه است که می‌تواند کاملا موفق باشد. این تکنیک بر اساس این فرض است که فوبیا، رفتاری است که آموخته شده است و فرد باید آن را از یاد ببرد. با استفاده از نکنیک غرق شدن، تا زمانی که ترس‌تان کاهش یابد، در معرض مقدار زیادی از اشیاء ترسناک یا یک موقعیت ترسناک برای مدت‌ زمان طولانی، قرار خواهید گرفت. مثلا اگر از هواپیما می‌ترسید، به هر ترتیب وارد هواپیما می‌شوید تا با ترس خود مواجه شده باشید‌.